Liệu có cần thiết phải kết hợp giữa con người và máy móc?

“Tôi đang tự hỏi, trong thời đại hiện nay, có thật sự cần thiết phải sở hữu kỹ năng kết hợp giữa con người và máy móc không?” Là một nhà lãnh đạo của một doanh nghiệp đang tích cực áp dụng công nghệ AI, tôi thường tự nghi vấn: các thành viên trong đội ngũ không chỉ cần hiểu công nghệ, mà còn phải có khả năng kết hợp với sự phán đoán của con người phải không?

Daniela Amodei, Tổng giám đốc và đồng sáng lập của Anthropic, đã từng nhấn mạnh rằng trong môi trường thương mại điều khiển bởi AI, “kỹ năng của con người vẫn là điều không thể thiếu”. Điều này khiến tôi bắt đầu suy nghĩ sâu hơn, trong những tình huống nào thì khả năng “kết hợp giữa con người và máy móc” là thực sự cần thiết?

Q1: Trong tình huống nào, tôi sẽ bắt đầu xem xét cần kỹ năng kết hợp giữa con người và máy móc?

Khi đội ngũ của tôi đối mặt với việc nhanh chóng áp dụng công nghệ AI, nhưng đồng thời lo lắng về những thiên lệch trong phán đoán và vấn đề đạo đức mà tự động hóa có thể mang lại, tôi sẽ bắt đầu suy nghĩ về việc kết hợp giữa con người và máy móc. Bởi vì một hệ thống AI thuần túy có thể không thích ứng được trong những tình huống phức tạp, lúc này, sự phán đoán và kinh nghiệm của con người trở thành điểm bổ sung.

Tôi nhớ có một lần chúng tôi cố gắng tự động hóa quy trình dịch vụ khách hàng bằng AI, nhưng khi sự phán đoán cảm xúc và giao tiếp tinh tế gặp trục trặc, khách hàng lại không hài lòng. Điều này nhắc nhở tôi rằng máy móc cần có sự can thiệp và hướng dẫn của con người để phát huy hiệu quả tốt nhất.

Q2: Tại sao kỹ năng kết hợp giữa con người và máy móc lại quan trọng theo Daniela Amodei? Ai là người phù hợp?

Theo Amodei, các chuyên gia công nghệ, quản lý sản phẩm và lãnh đạo doanh nghiệp, nhất là trong những tình huống ứng dụng AI chưa thật sự trưởng thành, cần phải xử lý những vấn đề phức tạp về tính chất con người, đều rất phù hợp để phát triển khả năng này. Kỹ năng này kết hợp giữa hiểu biết về công nghệ và tư duy nhân văn, giúp doanh nghiệp giữ được tính linh hoạt trong những biến đổi.

Tôi tự nhận thấy, nếu không sở hữu khả năng này, việc áp dụng AI dễ dàng trở thành một hệ thống lạnh lùng, không chỉ không tạo ra giá trị thực sự mà còn có thể gây ra khủng hoảng lòng tin.

Q3: Nếu tôi chỉ là một kỹ sư phát triển AI, có cần phát triển khả năng kết hợp giữa con người và máy móc không?

Có chứ. Ngay cả những nhà phát triển ở cấp độ kỹ thuật cũng cần hiểu nhu cầu của người dùng, cách suy nghĩ của con người và những thiên lệch có khả năng xảy ra, đây là chìa khóa để xây dựng một AI có trách nhiệm. Amodei nhấn mạnh, điều này có thể giúp kỹ sư đưa vào nhiều yếu tố nhân văn hơn trong thiết kế, tránh để công nghệ trở nên cô lập.

Tôi đã từng gặp khó khăn khi chỉ tập trung vào tối ưu hóa thuật toán mà bỏ qua phản hồi thực tế từ người dùng. Sau này tôi nhận ra rằng cách tư duy kết hợp giữa con người và máy móc này đã giúp sản phẩm gần gũi hơn với nhu cầu thị trường, đồng thời tăng cường hiệu quả hợp tác trong đội ngũ.

Q4: Có tình huống nào không cần phải nhấn mạnh vào kỹ năng kết hợp giữa con người và máy móc không?

Trong một số quy trình được tiêu chuẩn hóa cao và có tính lặp lại rất lớn, chẳng hạn như nhập liệu đơn giản hay tìm kiếm thông tin cơ bản, có thể không cần nhiều sự phán đoán của con người, mà hệ thống AI có thể tự động hóa một cách hiệu quả hơn. Trong những trường hợp này, việc投入 nhiều tài nguyên cho sự hợp tác giữa con người và máy có thể làm gia tăng chi phí không cần thiết.

Tôi từng đặt ra câu hỏi tương tự trong một buổi thảo luận nội bộ tại công ty, và nhận thấy thực sự cần căn cứ vào tính chất nhiệm vụ để phân bổ công nghệ và nhân lực, chứ không phải mù quáng thực hiện theo chính sách kết hợp.

Q5: Vậy tôi nên bắt đầu phát triển kỹ năng kết hợp giữa con người và máy móc như thế nào?

Amodei gợi ý rằng điều đầu tiên là tăng cường việc học tập đa lĩnh vực, chẳng hạn như kết hợp những kiến thức về khoa học nhận thức, đạo đức và khoa học dữ liệu, đồng thời tích cực tham gia vào hợp tác giữa các phòng ban trong thực tiễn. Lối nhìn đa chiều này có thể giúp chúng ta hiểu rõ hơn về những điểm mạnh và giới hạn của con người và máy móc.

Tôi bản thân thì học cách tích hợp phản hồi từ người dùng với phát triển kỹ thuật, đồng thời thử dùng câu chuyện để giải thích quyết định của AI, điều này giúp tường giao tiếp giữa đội ngũ và người dùng trở nên dễ dàng hơn, và cũng làm cho toàn bộ hệ thống AI trở nên hoàn thiện hơn.

Tóm lại

Có cần thiết phải có kỹ năng kết hợp giữa con người và máy móc hay không, chủ yếu phụ thuộc vào tình huống kinh doanh mà bạn đang ở và độ phức tạp của vấn đề mà bạn phải đối mặt. Như Daniela Amodei của Anthropic đã chỉ ra tầm quan trọng của việc cộng tác giữa con người và máy móc, không chỉ là việc theo đuổi công nghệ mà còn là việc tìm kiếm những ứng dụng AI thực sự có thể tạo ra giá trị và tôn trọng bản chất con người. Sau khi suy nghĩ kỹ lưỡng, tôi tin rằng mỗi cá nhân đối mặt với sự chuyển mình của AI đều đáng để bắt đầu phát triển khả năng “kết hợp giữa con người và máy móc” riêng cho mình.

You may also like: Tại sao bạn không nên chỉ dựa vào doanh thu từ quảng cáo?